Achtergrond

De stad is belangrijk. Het lijkt bijna voor de hand te liggen om “Smart Cities” te benoemen als het centrale thema van CURIOZY. Echter, het thema Smart Cities is vooral gericht op de toepassing van ICT binnen diverse terreinen, waarmee alles “slimmer” wordt gemaakt. ICT is inderdaad het kernwoord voor de komende tijd, “robotisering”, “the internet of things” en “big data” zijn immers hot. Met deze specifieke aandacht voor ICT als centraal thema lijken andere onderwerpen zoals duurzaamheid, circulaire economie, water, ecologie, vergrijzing, natuurlijke hulpbronnen, diversiteit, zorg, energie, voedselvoorziening, mobiliteit, leefbaarheid en urbanisatie onder te sneeuwen. CURIOZY heeft daarom “Boosts for the better” als centraal thema gekozen. Wereldproblematieken kunnen worden vertaald naar innovatieve, schaalbare stedelijke oplossingen waarin ICT dan vanzelf een plek krijgt. En waarin innovatie en educatie een plek krijgen voor een betere wereld.

world issues 001

Verstedelijking

Sinds de 21e eeuw leeft voor het eerst de meerderheid van de wereldbevolking in een stad. De voedselvoorziening wordt daarmee verzorgd door een steeds kleiner deel van de bevolking, wat de kwetsbaarheid van de voedselbevoorrading vergroot. Daarnaast neemt de arbeidsreserve af die in het verleden snelle economische expansies mogelijk maakte. De verhoogde levensstandaard vergroot de ecologische voetafdruk.

Van de totale bevolking leefde rond 1900 zo’n 225 miljoen mensen in steden, 12 tot 15 procent. Tegen 1950 lag dit rond de 30 procent en rond 2000 was dit met een kleine drie miljard mensen bijna de helft. Deels bestond deze groei uit migratie vanaf het platteland, maar sinds de sanitaire revolutie waren steden in staat te groeien door een eigen geboorteoverschot. De levensverwachting in de steden werd in een aantal gevallen ook hoger dan op het platteland, een groot contrast met vroeger tijden. Naar verwachting zal in 2050 zo’n driekwart van de wereldbevolking in de grote steden wonen.

urbanisation 001

Over de gehele wereld ontstonden steden met soms tientallen miljoenen inwoners. Het leven in de stad vergde andere omgangsvormen dan die in dorpen en had daarmee een grote invloed op alle facetten van het dagelijks leven. In plaats van traditionele plattelandsgezinnen, waar meerdere generaties onder één dak woonden, kwam er een gezin bestaande uit een man, zijn vrouw en hun kinderen. Dat heeft ook in meer individualisme geresulteerd doordat familiebanden losser werden. Persoonlijk vertrouwen kon niet meer aan de basis staan, waarmee een groter beroep werd gedaan op het rechtssysteem, politie en opvoeding. Reacties daarop varieerden van de vorming van straatbendes tot buurtverenigingen. Hoewel op veel van de stadsproblemen nog geen bevredigend antwoord is gevonden, had het stadsleven dusdanig veel voordelen dat het mensen aan bleef trekken. Oorzaken lagen bij werkgelegenheid, onderwijs, gezondheidszorg en uitgaansleven.

Na het eerste stadium komt het tweede, dat onder de naam suburbanisatie bekend is (van suburb, Engels voor buitenwijk). Nu gaat de mensenstroom in de andere richting. Mensen willen uit de stad om gebrek aan ruimte, lawaai, luchtvervuiling en dergelijke te ontvluchten (stadsvlucht). Hoewel mensen dus ogenschijnlijk buiten de stad gaan wonen, is dit proces ook een resultaat en een onderdeel van verstedelijking, want de voorstadsinwoners zijn zeker geen plattelandsmensen van vroeger. Ze doen niet aan landbouw (hoogstens een tuintje met wat bloemen) en ze zijn nog steeds afhankelijk van de stad, die hen “bedient” op het gebied van werkgelegenheid, onderwijs en cultuur.

Steden hebben oplossingen nodig die grootstedelijk zijn opgezet. Dergelijke oplossingen worden mogelijk gemaakt door innovatieve nieuwe technologie en ontwerpmethoden. Maar geen enkele partij kan dit alleen doen; grootstedelijke oplossingen vereisen samenwerking tussen kennisinstellingen, bedrijven, steden en burgers.

De ontwikkeling stelt ons voor enorme uitdagingen op het gebied van gebruik van natuurlijke hulpbronnen, belasting van het milieu en de leefbaarheid in steden. Steden moeten zich dus slimmer gaan ontwikkelen willen zij deze uitdagingen succesvol aan kunnen gaan. Slimmer door op een integrale wijze naar de diverse aspecten van een stad te kijken en die onderling met elkaar in verband te brengen. Slimmer door meer gegevens in ‘real time’ over de stad te verzamelen en te verrijken en deze vervolgens op het juiste moment en op de juiste plek ter beschikking te stellen aan bedrijven, bestuurders en burgers.  Maar ook slimmer door het experiment letterlijk op straat te brengen. Geen innovaties achter het bureau bedenken maar samen met burgers, bedrijven, bestuurders, studenten, docenten, lectoren en hoogleraren concrete oplossingen realiseren.

Samen werken in Singapore

CURIOZY heeft een voorkeur voor samenwerking in Singapore. Het onderwijs in Singapore scoort hoog op veel internationale ranglijsten. Daarnaast is Singapore een land waar innovatie hoog in het vaandel staat. Dat geldt niet alleen voor het bedrijfsleven, maar ook het onderwijs richt zich op innovatie. Zo werken educatieve instellingen nauw samen met het bedrijfsleven, waarin vaak de docenten de eigenaar zijn van innovatie- en kennisprojecten. Studenten leren, naast hoor- en werkcolleges, mee in deze projecten. Startende bedrijven kunnen vaak in wat kleinere incubators binnen de campus samen met studenten aan hun producten, diensten en proposities werken. Daarnaast is Singapore binnen 50 jaar gegroeid van een vissersdorp naar een van de belangrijkste economische plaatsen in de wereld. Bovendien is Singapore enorm verstedelijkt. Op een oppervlakte ter grootte van de Noordoostpolder wonen 5,5 miljoen mensen. De verwachting is dat dat in 2030 is gegroeid tot 7 miljoen. Deze verstedelijking begint zijn tol te eisen. Mobiliteit, duurzaamheid, energie, vergrijzing en zorg zijn enkele onderwerpen die beginnen te kraken. Met vijf- of tienjarenplannen wordt er met man en macht, en met veel financiële middelen gewerkt aan verbetering van de diverse infrastructuren. Bovendien werkt Singapore hard aan vergroening van de stadstaat. Sinds enkele jaren gaat het in Singapore om “the city in a garden” te worden. Het onderwijs speelt van nature een belangrijke rol in Singapore en derhalve werken studenten nu al aan de vertaling van wereldproblematieken naar stedelijke oplossingen. Het adagium is dan ook “uit Singapore moet je ze hebben!” Niet onbelangrijk is dat Singapore geografisch zeer overzichtelijk is, van het zakencentrum tot de luchthaven en van industrieparken tot Polytechnics is in korte tijd te bereizen. Afspraken met één of meer samenwerkingspartner kunnen door docenten en/of studenten eenvoudig op een dag worden afgehandeld.

singapore 1 001

Singapore is dus een ideale, overzichtelijke, innovatie stadstaat om samen te werken aan de vertaling van wereldproblematieken naar stedelijke oplossingen. Ideaal om boosts te geven aan het creëren van een betere wereld.